Weekly Lectionary Bible Study Notes in Fijiian - 5 February 2012

Rev. Dr. Jovili Meo, of the Beverley Hills Uniting Church has produced Fijiian in-language notes to accompany the weekly Lectionary readings.

 

 

Feperueri 05, 12: Sa bula vakatamata na Turaga ko Jisu, [Epiphany 4]: Nodai naki meda veikilai dina sara [bonding-gathering and knowing each other-Base 1], me vakatorocaketaki ka vakavoui na noda bula vakayalo. Affirmation-sharing our spiritual journeys-Base 2] kei na noda cakacakataka se vakadewataka na veika eda sa rawata [caring/sharing-Base 3]. Sa vaka na qito na Baseball ka va na kena i cegucegu; e tolu na naki ni noda veitokani. Ni rawa kece eda sa rawata e dua na kai ka eda sa yacova nai naki ni qito se veitokani [Home Base].

 

NODA VEIKILAI            

 

Me vakayacori e dua na porokaramu ka rawa ni vukea na noda veikilai vinaka.

 

Eda soqoni, lululu, veitalanoa ka veiwasei talanoa. Tekivu na soqo ena gunu ti se qai vakayacori ni oti na vuli. Me dau qarauni na vakayagataki ni sevusevu me kua ni vakadaroya na mai lotu ena Siga Tabu kei na nomu cakacaka

 

NODA BULA VAKAYALO

 

1. Ena macawa oqo Feperueri 05, 2012 eda goleva kina na:

 

A. Aisea 40: 21-31: I. Na wase 40-66 sa tukuna na vosa ni veivakacegui nei Aisea ni oti na tiko bobula mai Papiloni ena veisereki nei Sairusi na Tui Asiria; sa vakalesui ira tale ki Jerusalemi na Isireli. Sa yalataka talega nai “Vakabula Daurarawa” me tukuni Jisu kina kei nai Nuinui ni Lomalagi Vou kei na Vuravura Vou. II. Ena 40: 21-31 sa dusia na Kalou Dauveibuli ka sa sega ni yalani na nona kaukauwa e vuravura raraba. Sa vakadeitaka talega ko Aisea na nona kauwaitaki keda yadudua na tamata me vaka ga na nona kauwaitaka na vuravura raraba. Baleta ni Nona na Kaukauwa kei na Lewa, sa vakalolovirataki ira era viavialevu; ko ira era qaciqacia ka ra vakasataki ira ni ra kaukauwa ka qaqa; ‘sa uvuci ira walega ko koya…” [24]. Sa yalani ka qiqo ga na veika e rawa meda tukuna baleta na Kalou levu oqo, ia sa rabailevu na Kalou ka tu e vuqa na yasana eda sega ni kila [mystery]. Ena tikina 25, “Ia dou sa vakatautauvatataki au kei cei, se me keirau vakatautauvatataki kei cei? Sa kaya ko koya sa Yalosavasava.” III. Sa sega kina ni dodonu me dua e vosavosa se vakadiloya na Kalou oqo, ka sa vakamatatataka sara na parofita ni tamata, na ka buli, yalani, ena malumalumu mai, ena oca, ena bale. A cava ga me cakava? Meda vakabauta ni Kalou oqo e tawa yalani, ko Koya sa sega ni oca rawa ka sega ni dua e kila nai yalayala ni nona kaukauwa. Me da kua ni boletaka na noda cauravou, se levu nai yau eda taukena, se vuku se kila ka! E dua bulu ga na ka meda cakava se eda gadreva, “ O ira era sa waraki Jiova era na vakaukauwataki tale; era na cabe cake me vaka era vakatabana vakaikeli; era na cici ka sega ni oca, era na lako tu, ka sega ni malumalumu.” Meda ciqoma ga nai solisoli ni Kalou ko ya, vakayagataka sara!

 

B. Same 147:1-11, 20c: Mai nai wasewase ni Same 107-150, sa salavata na vakasama ni Vakarua; sa baleta na vakavinavinaka ni tamata sa vakabulai. Me tukuna tikoga na nona veivakabulai, nona dodonu; me vakacaucautaka na totoka ni nona Vosa. Na madrali vinaka taudua ga vua na Kalou, ko ya me cabori vua na noda bula ena vakararavi kei na vakarorogo. II. Same 146-150 era tekivu kece ena vosa “Praise the Lord” ka vakadewataki vakaViti me “Dou ia vei Jiova na vakavinavinaka” sa macala ni sega ni vulona taucoko na kena vosa vakaIpiriu se vakavavalagi. Nai rorogo ni vosa vakaIpiriu e vakayagataki ena vosa vakaLatini ‘alleluia’ [vakavavalagi ‘hallelujah’, vakaViti ‘aleluya’] ; e rua na vosa vakaIpiriu, na hallel [era sa vakayagataka na Jiu me ‘masu’] ka kenai balebale na ‘joyous praise in songs’ se na veivakacaucautaki kei na vakavinavinaka ena sere [sa vakayagataki e rua na vosa vakaViti “vakacaucautaka kei na vakavinavinaka”.] Nai karua ni vosa na ‘yah’ se vakalekaleka ni ‘Yahweh’ se ‘Kalou’; sa qai rawa meda kaya me kenai balebale ga na ‘vakacaucautaki kei na vakavinavinakataki ni Kalou ena sere ni marau. III. A cava me vakacaucautaki ka vakavinavinakataki ena laga sere: 1. na kaukauwa ni Kalou ena nona veituberi ena veitabayabaki sa oti kei na vuravura eda bula kina era sa qarava nodra dui tavi me vakabula ka vakamarautaka na veika buli ka okati kina na tamata [1-6]; 2. Na Kalou sa maroroya ka taura tu na bula kei vuravura [7-11]; 3. Na nona lomani Isireli ka vakadinadinataki ena veika kece era sa vakalougatataki kina [12-20]. Oqo na veika kece me vakacaucautaki ka vakavinavinakataki kina na Kalou…sa yaga talega meda vakayacora vakakina koi keda ena gauna oqo, se vakaevei? Me sa kailavaka tikoga: Aleluya! Aleluya! Aleluya!

 

 

 

C. I Koronica 9:16-23: I. Nai vola ka taura ko Paula mai Efeso [Cakacaka 19:1-20:1] enai katolu ni nonai lakolako ni kaulotu [55AD/ACE]: 1. E tarogi kina na dina no nonai apositolo, ka tarava na dodonu ni nona vunautaka nai Tukutuku Vinaka. Sa vakadeitaka ko Paula ni sa kacivi me vunautaka ena kaukauwa ni nona veitalai ko Jisu. Sa sega ni rawa ni cegu me sa rauta na nona vunau, ia sa dredre vua baleta ga ni sa vakauqeti tikoga mai na Yalo Tabu, ka sega ni rawa me tarovi na nona vunautaka nai Tukutuku Vinaka ni veivakabulai nei Jisu, II. Sa raica ko Paula ni rua na ka bibi e vauci koya ena nonai tavi:1. Sa tu vua na galala se lalaga [freedom] sa soli vua ena kaukauwa ni Yalo Tabu me vunautaka tikoga nai Tukutuku Vinaka; 2. Na bibi ni nona vukea nona bula me sotava na veika dredre sa tu e matana [discipline]. Sa nonai naki ga me vakacaucautaka na Kalou ka vukei ira na tamata mera yaco me tamata vakabauta ka vakabulai mai vei Jisu.

 

 

 

D. Marika 1:29-39: Meda wasea vakatolu nai talanoa: I. 29-31 Na veivakabulai vakavuvale: Sa oti ga nai tavi ena Siga ni Vakacecegu, nai ka ono ni aua [12 sigalevu tutu] sa dodonu me ia sara na vakasigalevu. E sega na lako vakayawa, sa kenai balebale ni voleka ga na vale nei Pita, tacina ko Adriu, kei Joni kei Jemesa, ko iratou sa kacivi oti me muri koya meratou gole ena vale nei Pita ka ni tauvimate no na vugona. Oqo nai matai ni gauna eda kila ni vakawati ko Pita. Sa sega ni vakacegu ko Jisu, sa lako yani me ia na veivakabulai me vaka na ka sa talai mai kina. E tolu na vakasama bibi ena raica eke: 1. Na veivakabulai nei Jisu sa sega ni gadrevi ga kina me lewe levu na tamata mera tiko kina, na kena oqo e vakayacori ga vakavuvale. Sa sega ni muria ko Jisu nai vakarau sa volai ena Lawa [Talmud-vakamacala ni Torah se Lawa] na nona vakabulai e dua e tauvi katakata. Me vesu e dua nai sele kaukamea ena drau ni ulu ka vakaliligi ena dua na veikau. Ena veisiga tarava me cavuti vakatolu na vosa ena Lako Yani 3: matai tikina 2,3, karua tikina 4, katolu, tikina 5. Sa dodonu me bula na tauvimate sa na oti na katakata. Ko Jisu sa sega ni muria na sala oqo, sa ia ga na veivakabulai ena nona kaukauwa [authority –exousia ena vosa vaKirisi]. 2. Ko iratou na tisaipeli: Sa tekivu na nodra kauta vei Jisu na tauvimate me vakabulai; sa matata ga ni ratou na kauta vei Jisu na tisaipeli na nodratou leqa. 3. Sa tukuna na bula vakavuvale nei Pita, o koya e tauvi mate na vuqoi Pita yalewa, na tinai watina. Sa mai maroroi tiko ena vuvale oqo, ka sa macala ni lomani koya ko Pita ka gadreva me vakabulai. Sa vakayacora ko Jisu nonai tavi, sa tale ni da raica na veika sa yaco ka sa dua nai vakarau ka sa bolei keda ena veigauna kecega: “Mo veiqaravi ni ko sa vakabulai [Saved to Serve]. II. 32-34 era sa tasova mai na lewe vuqa ka kauta mai nodra tauvi mate mera vakabulai. 1.Sa karobo na vanua, sa oti na Siga ni Vakacecegu, sa vakatarai na colacola kei na taubale vakabalavu. E tolu na vanua eda sa raica kina na veivakabulai nei Jisu: dua, e vale ni lotu, rua, ena dua na vuvale [vale nei Pita], tolu, e tautuba. Era sa vakadinadinataka na tamata ni sa tu vua na kaukauwa me veivakabulai, era sa lako mai ni ra sa vakabauta [rairai eso beka ga??]. 2. Sa tekivu laurai talega eke nai vakarau ga vakatamata, ko ya ni da lako vei Jisu baleta ga meda rawata kina na ka eda vinakata. Sa sega ni laurai eke ni naki ni nodra lako mai ni ra lomani Jisu. Oqo na leqa levu, nira vinakata mera vakayagataki koya ga me rawa kina na lomadra…se lomada! III. 35-39 Na gauna taudua ni masumasu kei na bolebole me tosoi nai lakolako me vaka nai naki ni nona talai mai ki vuravura. 1. Sa dua na ka bibi oqo na gauna ni masumasu me vakaukauwataki kina mai vua na Kalou. Sa kila vinaka ko Jisu ni bera ni tarai ira na tamata, me taumada na nona veitaratara kei na Kalou ena masu. Nai vakarau oqo sa bolei iratou na tisaipeli ena gauna ko ya ka bolei keda na tisaipeli ena gauna oqo. 2. Ena tikina e tarava [39], sa vakaraitaki ga kina na veiqaravi e vakayacori ena vica na siga, macawa se vula [summary]. Sa kune ga kina e tolu na vakasama bibi: dua: sa salavata sara na Vosa nei Jisu kei na veika e vakayacora. Na tamata e vosa walega ka sega ni cakacakataka, e sega na betena, se kaya ni loloma ka sega ni vakavotukana; rua, sa sega ni wasea ko Jisu na yalo, se lomada kei na yago. Na nona cavuta na vosa ni veivakabuia me vakabula na yago sa vakabula talega na yalo se loma ni tamata. Sa taucoko na veivakabulai nei Jisu: tolu: Sa sega ni wasei vuravura kei lomalagi ko Jisu. Ni vakayacora na nona cakacaka ni veivakabulai se vunautaka na Matanitu ni Kalou, sa koto kina ko lomalagi kei vuravura. Sa vakadeitaka oqo ena nona masu, “ Me yaco mai na nomuni lewa. Me caka na lomamuni e vuravura, me vaka sa caka mai lomalagi [Maciu 6:10]. IV. Era sa kidroa tikoga enai tukutuku matanidavui. Sa na sega ni dua ena galuvaka, dina ga nira kerei mera galuvaka. Sa toso cake tikoga na nona kilai, se ko cei ko Jisu?

 

3. Na Sala ni Vuli Vola Tabu [Bible Study Methods], na sala ni vakadewataki ni vosa [exegesis]:A. Ni soli mai na lesoni se tikina mo wilika: wilika sara, oti qai wilika nai talanoa ni bera na lesoni, tarava nai talanoa ni oti na lesoni ko ya [context]. B. Tovolea mo kila toka nai naki ni kena volai nai vola ko ya; me vakataki Joni 20:30-31.C. Wilika tale na lesoni ka toqa na vosa kei na vakasama bibi e lauti iko? Qai raica sara na kenadui balebale? D. Ko raica rawa e dua na vakasama e buwawa ka sega ni macala vinaka, raica tale ka wilika na kena vakadewa vakavavalagi, kena e rawarawa? E. Raica tale na tikina enai Vola Tabu e rawa ni vakamacalataka na vakasama ko raica tiko, me vaka ena veivola tale eso enai Vola Tabu.Vakayagataka e so na taro ena vosa: A cava [what]? Gauna cava e volai kina se cavuti kina na vosa [when]? A cava na vuna [why]? Caka/yaco/rawa vaka evei [how]? F. Raica na “a” “b” “c” lalai enai Vola Tabu vakaidusidusi ka tukuna na vanua mo wilika tale me vakamatatataka na tikina ko wilika tiko; na references se foot/end notes. Indexes enai VT Vakavavalagi. G. Dikeva na vakayagataki ni gauna [tenses]: “Au a lako!” [past], “au sa lako!” [present] kei “au na lako! “ [future ]? I. Raica rawa e so na vakasama vou? [Goleva na veitikina ena lesoni ni kua? Se dua ga na tikina] J. Mo nanuma tiko ni ko wilika tiko e dua nai vola ka volai ena 2000 vakacaca na yabaki sa oti, mo vakasamataka na i tuvatuva ni vanua [geography], nai tovo ni bula, [culture and traditions], na veika e yaco ena gauna ko ya [history], kei nai vakarau ni nodra volavola [literature].K.Ia sa dei tu ni oqo na vosa ni Kalou, e vosa bula [Ipiriu 4:12]. Mo masulaka ka nuitaka na Kalou ena nomu vukei ni sereki ni vosa.L. Sa kena gauna oqo mo tovolea ke ko gadreva me toso cake tikoga na nomu kila na i Vola Tabu , mo tekivu vakavolia e so nai vola ka rawa me vukei iko. Eso nai Vola Tabu sa tu vata kei na kenai vakamacala [Commentary] se Dictionary of the Bible kei na nomu Dauwilika wasoma na Taro enai vola ni Sere vakaviti sa no kina na yavu ni noda vakabauta kei na cioloji ni lotu. M.Na kena i otioti mo qai taroga na taro: A cava e da vulica rawa mai nai talanoa oqo? Se A cava na kenai balebale vei au/kena yaga vei au ena noqu i tutu vakatamata, vakalotu vakarisito, etc, se cava na kenai balebale /yaga ki nai vavakoso? N.Kua ni rawai sara ena muria nai kalawa e soli yani enai vola baleta ni na tubu mai eso na vakasama e vakavotuya na Yalo Tabu, me golevi sara.

 


VEIKAUWAITAKI: A cava meda cakava me sureti kina ko ira era sega ni lewe ni lotu? E dua e da nanuma meda sikovi koya? A cava tale e rawa ni vakayacori?

Jovili kei Lisa Meo              


Publications

The Transit Lounge btn-NationalUpdate btn-UnitingMinstry btn-13thbtn-STUBecome a fan on Facebook Follow us on Twitter Watch us on Vimeo

Justice and Advocacy Ministries

UJA_4_agencies  UW_4_agencies UCA_4_agencies  FS_4_agencies

Our Ministries

  • Youth
  • MCM CE
  • CU
  • Theo frontier-services BF
  • NCYC YouthAdult-Fellowship